Đền Đuổm – Núi Đuổm

Núi Đuổm, ngày xưa gọi là Điểm Sơn, nằm sát bên quốc lộ 3, cách trọng  tâm thành phố Thái Nguyên 24 km về phía Tây – Bắc. Nơi sinh ra và là nơi  minh chứng những ngày cuối đời của Dương Tự Minh, người đã cống hiến trọn đời cho công cuộc bảo vệ biên cương tổ quốc Sách Đại Nam Nhất Thống Chí xếp Điểm Sơn là danh thắng của đất Thái Nguyên và tả: “ Điểm Sơn… phía trước núi có phiến đá chỗ lên chỗ xuống như con rồng ngóc đầu, phía dưới có hai phiến đá lớn như hình hai con voi chầu vào. Đỉnh núi và sườn núi đều có đền”.

Từ xa nhìn vào, Núi Đuổm với sáu ngọn núi đá to lớn nhìn như sáu đầu rồng. Ngọn ở phía cực Đông như mọc ra một “tháp đá” chọc thẳng lên trời xanh, quang cảnh hữu tình, điểm nhìn lý thú, sự xuất hiện của các phiến đá tự nhiên cùng kiểu kết cấu tam bậc rất đặc biệt và sự trang nghiêm, trân trọng với người thủ lĩnh đã tạo nên một nét đẹp tâm linh đặc sắc, các vách đá thẳng đứng, rêu phong cổ kính. Quanh núi, nhiều cây cổ thụ đường kính gốc hơn một mét.

Nơi rũ bỏ cuộc sống ồn ào xô bồ để đến với một thế giới tâm linh thanh thản, gợi mở lòng yêu quê hương, đất nước.

Dưới chân núi, phía Đông Bắc, có đền thờ nổi tiếng linh thiêng thờ danh nhân Dương Tự Minh – Thủ lĩnh phủ Phú Lương, Nơi tâm hương, tưởng nhớ vị anh hùng dân tộc Phò mã hai đời vua nhà Lý, có nhiều công lao bảo vệ vững chắc miền biên cương phía bắc quốc gia Đại Việt (đền Trung) và hai nàng công chúa Diên Bình và Thiều Dung vợ ông (đền Hạ), thân mẫu của ông (đền Thượng).

Những di sản văn hóa gắn với việc tôn vinh, tưởng niệm ông và sinh hoạt văn hóa của cộng đồng đã và vẫn không ngừng được sáng tạo và duy trì.